Wat met tucht- en beroepsprocedures tijdens de coronamaatregelen?

03 april 2020

Door de coronamaatregelen hebben heel wat scholen tucht- en beroepsprocedures on hold gezet. Ingeval de scholen na de paasvakantie weer opstarten, kunnen die procedures mogelijk fysiek worden verdergezet. Ingeval de coronamaatregelen ook na de paasvakantie verlengd zouden worden, kan de vraag rijzen hoe het dan verder moet. Hieronder vind je per situatie ons advies.

Wat doet de school met tuchtprocedures die nog lopen?

Door de verstrengde maatregelen die de overheid op 18 maart oplegde, was het niet meer mogelijk om het inzagemoment en het tuchtgesprek fysiek op school te laten plaatsvinden. De bevolking moet thuis blijven, tenzij voor essentiële verplaatsingen. De verplaatsing naar de school voor een inzagemoment en tuchtgesprek is niet langer wenselijk.

Kunnen tuchtprocedures opgeschort blijven ingeval de coronamaatregelen nogmaals verlengd zouden worden? De school kan dan best de procedure verder digitaal laten verlopen. Zo zou je de leerling en zijn ouders een digitale kopie van het tuchtdossier kunnen bezorgen, als dat nog niet is gebeurd. Dan is er geen inzagemoment meer nodig. Ook het tuchtgesprek kan digitaal gebeuren indien de betrokkenen hiermee uitdrukkelijk akkoord gaan, bijvoorbeeld via e-mail.

Kun je de volgende stappen in de tuchtprocedure niet digitaal organiseren, dan kun je niet anders dan de tuchtprocedure op te schorten. Dat is mogelijk omdat er geen maximumtermijn bepaald is waarbinnen je de tuchtprocedure moet afronden. In dat geval wordt het tuchtgesprek uitgesteld tot een latere datum waarop het gesprek wel fysiek kan plaatsvinden. De leerling kan in dit geval het online onderwijsaanbod van de school blijven volgen. Weliswaar blijft de leerling dan lang in het ongewisse. De school moet er ook rekening mee houden dat die opschorting wel een belangrijk element vormt in de afweging van een tuchtbeslissing. De school kan beslissen om:

  • de leerling tijdelijk uit te sluiten. Zo’n tijdelijke uitsluiting kan gelet op de huidige omstandigheden praktisch moeilijk uitvoerbaar zijn. De leerling nog enkele dagen tijdelijk uitsluiten wanneer de lessen op school heropstarten, is in het licht van de huidige omstandigheden wellicht een (te) zware maatregel. De school kan hierop anticiperen door andere sancties te overwegen en de tuchtprocedure stop te zetten.
  • de leerling definitief uit te sluiten. Als de school pas op een later tijdstip van het schooljaar zou overgaan tot een definitieve uitsluiting, dan kan ze best overwegen om die uitsluiting pas te laten ingaan per 31 augustus.

Kan de tuchtprocedure digitaal afgerond worden, dan neemt de school meteen een tuchtbeslissing. Beslis je tot een definitieve uitsluiting, dan kan je enkele aandachtspunten vinden naargelang het geval, onmiddellijke uitsluiting of uitsluiting per 31 augustus.

Wat doet de school met een lopende beroepsprocedure tegen een definitieve uitsluiting?

Tegen een definitieve uitsluiting is er beroep mogelijk. In ons model van schoolreglement bepalen we in dat verband dat de beroepscommissie een zitting organiseert binnen de 10 dagen (zaterdagen, zondagen, wettelijke en reglementaire feestdagen niet meegerekend). De zitting kan bij gewettigde reden of overmacht wel verzet worden. Hierdoor heeft de beroepscommissie – gelet op de coronamaatregelen - o.i. de marge om de zitting later dan de bepaalde termijn te organiseren. De beroepscommissie komt dan samen van zodra dat opnieuw mogelijk is.

Kunnen de beroepsprocedures opgeschort blijven ingeval de coronamaatregelen nogmaals verlengd zouden worden? Beroepscommissies kunnen dan best de zittingen digitaal laten plaatsvinden. Alleen bij gegronde argumenten kan worden verantwoord dat een zitting wordt uitgesteld. Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer de tegenpartij weigert of in de onmogelijkheid verkeert om de hoorzitting digitaal te laten verlopen of wanneer de leden van de beroepscommissie in die onmogelijkheid verkeren.

Het principe blijft dat het beroep de definitieve uitsluiting niet opschort: de definitieve uitsluiting blijft van kracht. Gelet op de uitzonderlijke omstandigheden komt de schoolloopbaan van de leerling meer onder druk te staan. Hoe je daarmee omgaat, leggen we hieronder uit.

Wat doet de school bij een bevestiging van een onmiddellijke definitieve uitsluiting na beroep?

Met een onmiddellijke definitieve uitsluiting ontneem je een leerling het recht om vanaf een bepaalde datum het geheel van de vorming werkelijk en regelmatig verder te volgen in de school. In principe kan de leerling dus niet langer deelnemen aan lessen, evaluaties …

De definitief uitgesloten leerling kan zich voor het huidige schooljaar (digitaal of via post) inschrijven in een andere school conform de richtlijnen van de overheid. De leerling kan dus aansluiten in een andere school. De school die uitsloot, blijft, samen met het CLB, verplicht om de leerling te helpen zoeken naar een andere school. Tot de leerling een andere school vindt, blijft hij administratief ingeschreven in de huidige school.

Gelet op de huidige uitzonderlijke omstandigheden, geldt er volgens ons een grotere zorg naar de continuering van onderwijs. Zo kan een school overwegen om aan de definitief uitgesloten leerling toch het online onderwijsaanbod (van leerstof en taken) ter beschikking te stellen zolang hij geen andere school vindt. De school stelt zich hierdoor niet kwetsbaar op in een eventuele beroepsprocedure. Belangrijk is wel dat de taken niet mogen meetellen voor de beoordeling van de leerling. Het is dus in het belang van de leerling om zo snel mogelijk een nieuwe school te vinden.

Wat doet de school bij een definitieve uitsluiting per 31 augustus?

Het kan ook zijn dat je de definitieve uitsluiting hebt uitgesteld tot 31 augustus. Zo krijgt de leerling de gelegenheid om toch, tot het einde van het schooljaar, de lessen te blijven volgen en zijn schooljaar op een normale wijze af te ronden. Dat betekent dat de leerling het online onderwijsaanbod van de school kan blijven volgen zolang de coronamaatregelen gelden.