Commissie Onderwijs 06-12-2018 – Belemmeren van SONO-onderzoek

12 december 2018

Op 23 november 2018 had onderwijscommissaris Elisabeth Meuleman al een vrije tribune geschreven op de Knack-website, waar eigenlijk alles al in stond: zowel haar eigen kritieken, die ze ontleend had aan een aantal actoren in de SONO-context, als een reactie van Jeroen Backx, afdelingshoofd Strategische Beleidsondersteuning op het Departement Onderwijs en Vorming, waarvan diverse elementen nu terugkwamen in het antwoord van minister Crevits. Het ging nog maar om de tweede interpellatie deze legislatuur in de Commissie voor Onderwijs.

Algemeen was minister Crevits aanvankelijk duidelijk not amused met de kritiek, waarvoor vragensteller Meuleman dan nog het ‘zwaardere’ parlementaire controle-instrument van de interpellatie gebruikte in plaats van de ‘gewonevraag om uitleg. Finaal weerlegde de minister de meeste punten van kritiek en op één punt erkende ze schuld en beloofde ze beterschap. Maar er deed zich toch ook een merkwaardige evolutie voor in de toon tussen vragensteller en minister.

Een paar zaken op een rij.

Vragensteller Meuleman begon met de stevige kritieken: rapporten bleven te lang op het bureau van de minister liggen, rapporten zouden eerst aan de meerderheidspartijen bezorgd worden, onderzoekers zouden geen beleidsaanbevelingen meer mogen doen,…

Minister Crevits repliceerde dat de interpellatie haaks stond op de manier waarop zij aan politiek wil doen. Daarop vertelde ze een heel verhaal over de gang van zaken in de stuurgroep en de opvolgingsgroepen binnen SONO, incl. over een brief van SONO-voorzitter professor Geert Devos en een lang gesprek met hem. Hoe ze nu bij twee kleine reviewstudies een nieuw systeem gingen uittesten. De minister moest haar hart luchten over haar aanpak inzake communicatie en inhoud (nwvr: in de politiek voorwaar een boeiend maar complex tweetal…). Kortom, ze wilde de bedoelde rapporten altijd eerst grondig bekijken en ze vervolgens meer en beter bekendmaken in vergelijking met de aanpak ten tijde van de vorige versie van het Steunpunt (nl. SSL: Steunpunt studie- en schoolloopbanen). Ze sloeg een mea culpa wat die soms te lange timing betrof, maar dankzij haar was er nu toch ook al een systeem van tussentijdse rapportering.

Vragensteller Meuleman was niet te vermurwen en trok haar registers verder open: ze had niet anders gedaan dan haast letterlijk geciteerd uit SONO-verslagen, die ze overigens via een eerdere schriftelijke vraag van de minister zelf gekregen had. Ze trad dus op, zo zei ze, als spreekbuis van de Vlor als actor in SONO: ze verwees naar de vertegenwoordiger van de Vlor aldaar… dat bleek administrateur-generaal Mia Douterlungne te zijn, waarbij minister Crevits later in het gesprek opmerkte dat het niet om een Vlor-standpunt ging, maar om een persoonlijk standpunt van de administrateur-generaal. Dat bleek nadien echter niet te kloppen: over het bedoelde punt, nl. dat elk onderzoek dient te worden vrijgegeven, waren er eerder wel degelijk verschillende Vlor-adviezen. Dus niet zomaar een persoonlijk standpunt van administrateur-generaal Douterlungne. De waarheid heeft altijd haar rechten, ook in dezen.

Vervolgens was het de beurt aan enkele interveniënten. Jo De Ro wilde een lijst met een stand van zaken van de onderzoeken en wees naar het argument van de beroepsfierheid van de onderzoekers. Een zeer hees klinkende Caroline Gennez had het ook over de timing van vrijgave en vond dat onderzoekers ook aanbevelingen moesten kunnen blijven doen. Als ervaringsdeskundige wist Koen Daniëls dat zulke aanbevelingen vaak heel voluntaristisch geformuleerd werden. Hij verwees naar het concrete voorbeeld van de studiekostenmonitor en deed een soortgelijke suggestie als Jo De Ro. Jos De Meyer vatte samen (de minister engageerde zich om haar leven te beteren inzake die timing, maar alle andere kritieken waren weerlegd c.q. genuanceerd). Bij de bespreking van de Beleidsnota aan het begin van de legislatuur had hij al de zorg geuit over de noodzaak van al dat onderzoek en het kostenplaatje ervan.

Minister Crevits besloot met de suggestie van De Ro/Daniëls te bespreken met de onderwijsadministratie en SONO en was het nu ineens toch wel eens met de toon van de interpellatie. Waarop vragensteller Meuleman ook ten slotte stelde dat “we niet ver van elkaar staan”. Het kan verkeren, heeft ooit iemand geschreven… Een motie als besluit zou volgen.

Lees de bespreking van de “Interpellatie over het belemmeren van beleidsondersteunend onderzoek van het Steunpunt Onderwijsonderzoek (SONO) van Elisabeth Meuleman” aan minister Hilde Crevits.

Reageren op dit commentaar kan bij wilfried.vanrompaey [at] katholiekonderwijs.vlaanderen (subject: Commissie%20Onderwijs%2006-12-2018%20%E2%80%93%20Belemmeren%20van%20SONO-onderzoek) (Wilfried Van Rompaey).